Milli bähbidini arap, XVII — XIX
asyrlarda birnäçe döwletler türkmen halky barada erbet häsiıetnamalary
ıaıratdylar. Türkmenler alamançy, adam öldürmäni hiç zatça görmeıän,
biri-birini hem öldürip ıören wagºy halk, gara öıli, bilimsiz,
medeniıetsiz, göçüp-gonup ıören millet diıip sypatlandyrdylar.
Bu haram iºler ıüzlerçe ıyllap dünıä
ösüºine täsir eden türkmen halkynyò ºanly aslyny taryhdan aıyrmak,
topragyny basyp almak, milletini bakna etmek üçin gurnalan syıasy oıunlardy.
İalan häsiıetnamalar, dogrudan hem, türkmenleriò dünıä
taryhyndaky ornuna we abraıyna uly ºikes ıetirdi.
(44-nji
sah.)
XX asyryò baºynda zorluk, zulum,
uly gan dökülip gurlan kommunistik SSSR döwletinde 1987-nji ıyldan
baºlap jemgyıetiò dürli gatlaklarynyò, milletleriniò agzalalygy,
haramçylygyò çenden çykanlygy sebäpli döwletde hökümet, häkimlik
gowºady, tertip-düzgün ıitip baºlady.
(46-njy
sah.)
«Ogry we haramyny dep etmeıän patyºa
öz eli bilen ili we kerweni urıandyr».
(90-njy
sah.)
Ogra, haramylara we ºerçilere
ynanmak bolmaz.
(91-nji
sah.)
Türkmen milleti halaly halaıar. ªonuò
üçinem, ol haram iımez, çaga-çugasyna-da haram iıdirmez, ol munuò
bu gün çykmasa ertir, ertir çykmasa ıedi puºduòa çenli hökman çykjagyny
bilipdir.
Biriniò zadyny ogurlap iıseò, bir
öwrümde eıesine ºol zadyny gaıtaryp, onuò yrzalygyny alyp bolıar,
emma döwletiò, halkyò zadyny iıseò, ony nädip gaıtararsyò?
Haram iımek — iki egniò
etinden çekeläp iımek bilen barabar!
Türkmeniò ıekinde ıigrendigi
haram! Halal halkymyz halal ıaºasyn!
(184-nji
sah.)
Galplyk — ikiıüzlülik,
öz asyl keºbini gizlemekden ötri baºga biri bolup görünmekdir.
Adamyò ahlak çüırükligi ºundan baºlanıar, haramylyk ºundan baºlanıar.
(201-nji
sah.)
İaramaz kiºi bir ıaman iº eder,
ilden gizlejek, üstüni örtjek bolar, birhililik bilen ºeıden ıaly
hem bolar. Emma özüne bildirmezden, içinde bir müın galar. Soò
endige öwrülen häsiıetine laıyk ıene bir ıaramazlyk eder, gizlän
ıaly bolar, emma bu gezek öz öòündäki müıni has güıçli
bildirer. Endigine laıyk ıaramazlygy näçe köp etse, müıni, yzasy
ºonça-da aıdyò ıüze çykar. Soòabaka ol müıni haramy üçin ıok
edip bolmaıan duzaga öwrüler.
(202-nji
sah.)
Gorkut ata türkmeniò baºyna bela
gelse, esasy üç zatdan — agzalalykdan, men-menlikden,
haramylykdan geljekdigini wesıet goıup gitdi. Biz Gorkut atanyò wesıetlerini
berjaı etmelidiris.
(272-nji
sah.)
Ata öz ıalòyºlyklaryna toba
etmese, ol ıalòyºlyklary perzendiò gaıtalajagy ikuçsuzdyr. ªonuò
üçinem bir özüòe däl, perzendiòe haıpyò gelıän bolsa, haram iºlerden
el çek we toba lybasyny geı!
(329-njy
sah.)
ªübhe — ıüregiò
kiridir. Il-günüòe, jemgyıete we döwlete ºübhe etmek haramlyga
tarap ädilen ilkinji ädimdir.
Haram «men halal» diıer, çünki
ºeıtmese, ıol almaz. Ol halallygy perde-galkan edinip ıol almaga
ymtylıandyr.
(332-nji
sah.)
Haram baılyk — özgäniò
hasabyna gazanylan baılykdyr.
(361-nji
sah.)
Baılygyòy haramyò peıdasyna
ulanmakdan gaça dur! ªondan uly günä ıokdur.
(362-nji
sah.)
Haram baılyk özgäniò rysgalyndan
ıygnalan baılykdyr.
(368-nji
sah.)
Haram baılyk adamyò içinde-de öz
hemºerilerini gözleıär we tapıar — ºonuò üçin hem
haram baılyga ıüz uran adamyò gara ıüreginde haram zatlara bolan
baº bermezek meıiller dömüp çykıar.
(369-njy
sah.)
Beıik Biribaryò ıeke-täk beıikligine
tagzym edip, Ruhnamany türkmeniò asly, ºu güni, ertiri etmek üçin
zehini ıiti, parasatly, öòde-soòda haram ıokmaıan ıolbaºçylar
gerek.
(382-nji
sah.)