|
Türkmeniò
erkek kiºisi öz öý-ojagyna, öz maºgalasyna baºarnykly ýolbaºçylyk
etmelidir, olary ýagºylyga ugrukdyrmalydyr.
(17)
Pähim-parasatly
türkmen atasy öz çagalaryna terbiýe bermek üçin onuò özi oòat
ºahsy görelde görkezmelidir, çagalar bilen mährem bolmalydyr,
sadalyk, rehimlilik, gülerýüzlülik, söýgi, üns-alada çagalary
gurºap almalydyr, ata adalatly bolmalydyr. Türkmen çagasy halal,
watanyna wepaly, sazlaºykly ösen, sagdyn pikir ýöredýän, jomart we
jogapkärçiligi duýýan adam bolup ýetiºensoò, ata-enäniò soòky
borjy perzendine ºular bolmalydyr:
birinjiden,
hünärli bilim bermelidir,
ikinjiden,
öý tutup bermelidir,
üçünjiden,
öýermelidir! Ondan soò türkmen ýigidi öz durmuº ýoluny öz
güýji bilen geçmeli. Ine, biz ºu üç borjy türkmen ilimizde esas
edineliò! Her bir zat babatda maksadymyz aýdyò bolsun!
(17-18)
Eklemek
borçdur, çörek bermek borçdur, terbiýe bermek bolsa iki esse borçdur.
(329)
Ata
öz ýalòyºlyklaryna toba etmese, ol ýalòyºlyklary perzendiò gaýtalajagy
ikuçsuzdyr. ªonuò üçinem bir özüòe däl, perzendiòe haýpyò
gelýän bolsa, haram iºlerden el çek we toba lybasyny geý!
(329)
Perzent
edep görmese, edep görkezmez. Edebiò iò ýagºysy bolsa, öz-özüòi
çäklendirmekdir. Göwnüòe gelen zady edibermek, haram islegleriò öòünde
ejizlik il içinde biabraýlyga, diliò gysgalygyna, ýüzüò ýere
salynmagyna getirer. Seniò biabraýlygyò bolsa perzendiò adyna uly
tegmildir.
(329)
Perzent
seniò synaò bir bölegidir, synaò bölegine özüò jogapkärsiò.
Eger ol zaýalansa, tutuº bedeniò hassa bolar.
(329)
Eziz
ata-ene, sen öz jigerbendiòe:
Halal
bilen haramyò arasyny açyp ber.
Ýalan
bilen çynyò arasyny açyp ber.
Ýagºylyk
bilen ýamanlygyò arasyny açyp ber.
Zähmet
bilen harsydünýäligiò arasyny açyp ber.
Ylym
bilen nadanlygyò arasyny açyp ber.
Haýyr
bilen ºeriò arasyny açyp ber.
ªularyò
arasyny dil bilen däl, iº bilen açyp berseò, perzendiòe terbiýe
berdigiòdir.
Ýagºylyk — öz
bähbidiòden geçmäni baºarmakdyr, ýamanlyk — iliò bähbidine
hyýanat etmekdir.
Ýamanyò
zyýanyny, çynyò pidasyny birbada aòlap bilmersiò.
Adamyò
ýaramazy günäni özünden gözlemän, döwrüne we jemgyýetine
myjabat ýapýanydyr. Perzendiòe öz-özüni kämilleºdirmegi öwret,
galanyny özi alyp çykar.
Ýagºylygy
at üçin hem, hormat üçin hem etmän, halkyò we döwletiò gülläp
ösmegi üçin etmelidir.
Allanyò
öòünde imanyò, milletiò öòünde zähmetiò seniò iò uly güwäòdir.
Kyn
diýip ýagºy iºlerden gaçmak, aòsat diýip ýaman iºe baº goºmak
perzendiòe hyýanat etmekdir.
(330)
Haýyr
iº edip, mala-zada tamakin adam ºer iºe-de aòsat baº goºup biler.
Beýle adam wagtlaýyn haýryò, hemiºelik bolsa ºeriò esgeridir.
Perzendiòi ºeýle bolmakdan gora!
(332)
Perzendiòe
ýürek kir-kimirsizligini öwret.
(332)
Ata-enäniò borjy ºundadyr:
Perzende
at dakmak.
Edep
bermek.
Bilim
bermek.
Hünär
öwretmek.
Öýermek.
Öýli-iºikli
etmek.
Watanyò
hyzmatyna bermek.
San taýdan çäklidigine
garamazdan, bu borçlar örän wajyp borçlardyr. Diòe ºularyò hötdesinden
gelen ene-ata perzendiò öòünde-de, jemgyýetiò öòünde-de sylagly
bolar.
(333)
Perzendiòe
wagty sarpaly tutmany öwret!
ªeýtanyò
gözi seniò iki baýlygyòdadyr: wagtyòdadyr we imanyòdadyr. Wagt — ºu
dünýädäki ömrüòdir, iman — bakyýetdäki ömrüòdir.
Wagt ýitirmek — özüòi ýitirmekdir, ömrüòi ýitirmekdir.
Perzendiòe
ömre, wagta aýawly bakmany öwret!
(333)
|